Fluorescerende neuroblastoom

14-01-2019

Villa Joep steunt het onderzoek van projectleiders Marc Wijnen en Anne Rios van het Prinses Máxima Centrum waarbij de mogelijkheden van zogeheten ‘fluorescentie-geleide chirurgie’ bij neuroblastoom wordt onderzocht. Wijnen en Rios werken aan een nieuwe methode om per patiënt een contrastmiddel te vinden waarmee neuroblastoom fluorescerend kan worden gemaakt. Als dit lukt, dan is de tumor veel beter te onderscheiden van gezond weefsel en dat maakt de verwijdering ervan veel efficiënter.

De Grote Operatie

Neuroblastoom wordt op verschillende wijzen behandeld: met chemotherapie, radiotherapie, immuuntherapie en chirurgie. Na een eerste reeks chemokuren wordt doorgaans de primaire tumor geopereerd – de ‘Grote Operatie’. Het is hierbij belangrijk dat de tumor nagenoeg geheel wordt verwijderd. Wanneer er tien procent (of meer) van de tumor achterblijft is de kans op uiteindelijke terugkeer van neuroblastoom een stuk groter.
Effectieve verwijdering van de primaire tumor is dus erg belangrijk, maar deze operatie is geen sinecure. Het is een moeilijke klus voor de chirurg omdat het lastig is om te zien en voelen waar gezond weefsel eindigt en de tumor begint. Het gevaar is dus niet alleen dat er te weinig tumorweefsel wordt verwijderd, maar ook dat er onbedoeld gezond weefsel wordt verwijderd.

Oplichtende tumoren

Een recente, technologische ontwikkeling stelt chirurgen in staat om bepaald weefsel te laten fluoresceren. Met een speciaal camerasysteem kan deze fluorescentie in beeld worden gebracht tijdens de operatie. Op beeldscherm licht het weefsel op. Het verschaft de chirurg zo een real time routekaart voor de verwijdering van bijvoorbeeld tumorweefsel.
Fluorescentie-geleide chirurgie wordt al toegepast bij volwassen patiënten, maar het is een techniek die nog niet wordt toegepast binnen de kinderoncologie. In het geval van neuroblastoom ligt de uitdaging in het vinden van een goed contrastmiddel waarmee de neuroblastoomtumor fluorescerend kan worden gemaakt.
Wijnen en Rios willen graag gebruikmaken van een contrastmiddel op basis van antilichamen die zich specifiek hechten aan neuroblastoomcellen. Dat zou ideaal zijn. De tumor licht dan op, maar het omringende gezonde weefsel niet. Een belangrijk doel binnen dit project is dan ook het ontdekken van kenmerkende receptoren op de buitenkant, het membraan, van neuroblastoomcellen na chemotherapie. Het zijn deze receptoren waar antilichamen aan kunnen binden.

Per patient getest

Onder meer in mini-neuroblastoomtumoren, gekweekt in het Prinses Máxima Centrum, zullen verschillende fluorescerende contrastmiddelen worden getest. Het interessante aan deze methode is dat het een patiëntgerichte benadering is. De minitumor wordt gekweekt op basis van tumormateriaal van een enkele patiënt. Per patiënt kan dus worden getest welk contrastmiddel het beste voor die patiënt werkt bij de latere operatie.
Kortom, binnen dit project wordt gewerkt aan de ontwikkeling van een methode om voor elke individuele neuroblastoompatiënt het beste fluorescerende contrastmiddel te kunnen identificeren. Dit project vormt zo de noodzakelijke voorwaarde voor het latere, ultieme doel: het toepassen van fluorescentie-geleide chirurgie bij kinderen met neuroblastoom teneinde de operatie van de primaire tumor te optimaliseren en zo bij te kunnen dragen aan een betere prognose.

Op televisie besteedde RTL4 in het programma EditieNL aandacht aan het onderzoek. Marc Wijnen en Leontine Heisen werden geinterviewd.

 


Terug naar het overzicht

Op de hoogte blijven?

4x per jaar verschijnt de Villa Joep nieuwsbrief boordevol onderzoeksinformatie, achtergronden en nieuws over acties van onze stichting!

Enkele gegevens ontbreken of zijn onjuist

Het formulier kan nog niet worden verzonden omdat het nog niet helemaal (correct) is ingevuld.